Hans Georg Dehmelt
1922–2017, Görlitz, Đức, Seattle, Washington, Mỹ
Nhà vật lý người Mỹ gốc Đức, đồng đoạt Nobel Vật lý 1989 nhờ phát triển bẫy ion Penning và đo mômen từ electron với độ chính xác kỷ lục.
Sinh tại Görlitz, Đức, Dehmelt từng phục vụ trong quân đội Đức thời Thế chiến II trước khi hoàn thành tiến sĩ tại Göttingen năm 1950. Năm 1955 ông chuyển tới Đại học Washington ở Seattle, nơi ông hoàn thiện bẫy Penning — kết hợp trường tứ cực tĩnh điện với từ trường đều để giữ từng hạt tích điện trong chân không cao. Năm 1973 nhóm ông lưu giữ một electron đơn lẻ trong nhiều tháng và dùng cấu hình 'geonium' (1976) để đo mômen từ dị thường của electron với sai số khoảng một phần nghìn tỷ — phép kiểm chứng chính xác nhất của điện động lực học lượng tử thời đó.
Công trình đoạt giải Nobel
Phần giải của Dehmelt ghi nhận việc hiện thực hóa quang phổ trên từng hạt bị bẫy. 'Nguyên tử geonium' — một electron đơn lẻ gắn với ion trong bẫy Penning — cho phép quan sát liên tục kiểu Stern–Gerlach các bước nhảy lượng tử và cho giá trị dị thường mômen từ electron a = 0,001159652188(4), khớp với QED đến độ chính xác phi thường.
Cùng kỹ thuật bẫy này ngày nay là nền của đồng hồ ion, khối phổ hạt đơn lẻ và máy tính lượng tử ion bẫy.
Nơi làm việc: Đại học Washington
Hoa Kỳ, Đức